Khi bản quyền nội dung được tách bạch rõ ràng

Theo Luật CNTT năm 2007, bản quyền nội dung được tách biệt khỏi bản quyền phần mềm. Doanh nghiệp phần mềm và nội dung số phải chia sẻ lợi nhuận của mình với chủ sở hữu của nội dung. Quá trình này ở Việt Nam đã diễn ra không mấy êm ả.


Bản quyền nội dung với nhạc số: Sôi động nhưng hiệu quả còn hạ chế


Những năm gần đây, bản quyền nội dung với nhạc số chính là một trong những tâm điểm nổi lên. Nhạc số không chỉ xuất hiện trên các trang mạng Internet mà còn được sử dụng làm nhạc chờ, nhạc chuông với điện thoại di động. Theo đó, các trang web nhạc số thu lợi được từ việc bán quảng cáo; còn dịch vụ nhạc chờ, nhạc chuông thì thu được tiền của các thuê bao di động đã tải các bản nhạc đó về máy của mình. Có lẽ rằng, các trang mạng và dịch vụ viễn thông đã kiếm bộn tiền nhờ các dịch vụ này. Vì thế, Trung tâm Bảo hộ Quyền tác giả Âm nhạc Việt Nam (VCPMC) trực thuộc Hội Nhạc sĩ Việt Nam và Hiệp hội Ghi âm Việt Nam (RIAV) đã phải vào cuộc để bảo vệ quyền lợi cho tác giả âm nhạc và các nhà sản xuất âm nhạc. Mới đây nhất, Hội Điện ảnh Việt Nam cũng đã thành lập Trung tâm Bảo về Quyền tác giả Điện ảnh Việt Nam để bảo vệ quyền tác giả cho các bộ phim đã được đưa lên các mạng chia sẻ như Youtube.


Với sự vào cuộc của các nhà bảo vệ quyền lợi này, nhiều cuộc gặp gỡ giữa họ với các doanh nghiệp kinh doanh nội dung số đã được tiến hành. Kết quả đạt được là nhà doanh nghiệp kinh doanh nội dung số đã đồng ý thu tiền cho các lần tải xuống (download) bản nhạc với những người sử dụng Internet. Tuy nhiên, kết quả thu được vẫn còn khá hạn chế. Về cơ bản, VCPMC mới chỉ thu được tiền từ nhạc chuông, nhạc chờ với tỷ lệ 35% trong tổng số thu năm 2013.


Bản quyền văn học, phi hư cấu và ngôn ngữ: Chưa thực sự là cuộc chiến


Trên mạng Internet hiện đang tồn tại khá nhiều website đăng tải các tác phẩm văn học và phi hư cấu. Điển hình có thể nói đến trang vnthuquan.net. Theo bà Đoàn Thị Lam Luyến - Tổng thư ký Hiệp hội Quyền Sao chép Việt Nam (VIETRRO) thu được tiền từ các chủ website như vnthuquan.net là cả một thực tế không đơn giản và muốn làm được thì VIETRRO phải tiến hành kiện. Cái lý của những trang mạng như vnthuquan.net là họ chỉ là trang mạng chia sẻ thông tin và việc cập nhật các tác phẩm lên đó không phải do họ tự làm mà là do các thành viên của mạng tự cập nhật lên để chia sẻ cho các thành viên khác. Có chăng, VIETRRO mới chỉ làm được là với trang mạng Vietgle của Lạc Việt do hai bên đã có ký kết hợp tác. Theo đó, Lạc Việt phải trả tiền cho VIETRRO với các tác phẩm đã được các tác giả uỷ quyền với VIETRRO. Trước mắt, số tiền mà Lạc Việt phải trả cũng chưa có gì lớn và đây là vấn đề còn phải hy vọng về lâu về dài giữa hai bên.


Khi bản quyền nội dung được tách bạch rõ ràng
Sẽ là thiếu sót nếu như không đề cập đến một sản phẩm là từ điển điện tử của Lạc Việt bởi bản quyền phần mềm thì rõ ràng là của Lạc Việt nhưng bản quyền về nội dung của từ điển thì Lạc Việt không thể nhận là của họ được. Tuy nhiên, vì không có ai đòi và kiện họ nên Lạc Việt vẫn yên tâm không phải chia sẻ lợi nhuận. Mới đây, Lạc Việt cùng Microsoft đã thắng kiện với một công ty của Đài Loan và số tiền mà cả hai doanh nghiệp này thu được lên tới gần 10 tỷ đồng. Theo ông Hà Thân - Tổng giám đốc Lạc Việt mục đích chính của các vụ kiện không phải là số tiền đền bù thiệt hại mà muốn gióng lên hồi chuông cảnh báo về tình trạng vi phạm bản quyền phần mềm tràn lan hiện nay. Điều này sẽ làm cho các doanh nghiệp và người tiêu dùng phải có ý thức tôn trọng bản quyền hơn. Ông cũng cho biết, về lâu dài Lạc Việt sẽ tiếp tục theo đuổi việc chống vi phạm bản quyền bằng hình thức tuyền truyền và khuyến khích người tiêu dùng sử dụng phần mềm có bản quyền. Trong trường hợp cần thiết, Lạc Việt sẽ tiếp tục khiếu kiện với các đối tượng sử dụng trái phép.


Có một câu hỏi ở đây phải đặt ra là vì sao không có ai kiện để đòi bản quyền nội dung từ điển. TS Dương Kỳ Đức - Tổng thư ký Hội Ngôn ngữ học Việt Nam cho biết, trên thị trường xuất bản sách in, nạn "đạo văn" dường như dễ thấy nhất là với các sản phẩm từ điển và thậm chí người ta "đạo" cả với những chỗ còn chưa đúng của tác giả trước đó. Do vậy, việc không rõ xuất xứ về nội dung của các loại từ điển điện tử cũng là chuyện hết sức bình thường.


Dẫu vậy, câu hỏi về nguồn gốc nội dung với các loại từ điển điện tử cũng là điều không thể không đặt ra với các doanh nghiệp phần mềm mà Lạc Việt là tiêu biểu. Và cũng không thể nói rằng, một khi không có ai kiện họ về bản quyền nội dung thì cứ việc vô tư tiếp tục đưa ra thị trường các sản phẩm từ điển điện tử như vậy. Chính vì thế, dư luận đã và sẽ phải chờ câu trả lời chính thức từ phía các doanh nghiệp phần mềm đang là chủ sở hữu của các loại từ điển điện tử. Bất luận có bị vi phạm bản quyền phần mềm như thế nào thì họ cũng phải có trách nhiệm về tác quyền với các nội dung của từ điển đã được cập nhật trong sản phẩm đó.









Khi ban quyen noi dung duoc tach bach ro rang


Theo Luat CNTT nam 2007, ban quyen noi dung duoc tach biet khoi ban quyen phan mem. Doanh nghiep phan mem va noi dung so phai chia se loi nhuan cua minh voi chu so huu cua noi dung. Qua trinh nay o Viet Nam da dien ra khong may em a.


Ban quyen noi dung voi nhac so: Sôi dong nhung hieu qua còn ha che


Nhung nam gan dây, ban quyen noi dung voi nhac so chính là mot trong nhung tâm diem noi lên. Nhac so không chi xuat hien trên các trang mang Internet mà còn duoc su dung làm nhac cho, nhac chuông voi dien thoai di dong. Theo dó, các trang web nhac so thu loi duoc tu viec bán quang cáo; còn dich vu nhac cho, nhac chuông thì thu duoc tien cua các thuê bao di dong dã tai các ban nhac dó ve máy cua mình. Có le rang, các trang mang và dich vu vien thông dã kiem bon tien nho các dich vu này. Vì the, Trung tâm Bao ho Quyen tác gia Âm nhac Viet Nam (VCPMC) truc thuoc Hoi Nhac si Viet Nam và Hiep hoi Ghi âm Viet Nam (RIAV) dã phai vào cuoc de bao ve quyen loi cho tác gia âm nhac và các nhà san xuat âm nhac. Moi dây nhat, Hoi Dien anh Viet Nam cung dã thành lap Trung tâm Bao ve Quyen tác gia Dien anh Viet Nam de bao ve quyen tác gia cho các bo phim dã duoc dua lên các mang chia se nhu Youtube.


Voi su vào cuoc cua các nhà bao ve quyen loi này, nhieu cuoc gap go giua ho voi các doanh nghiep kinh doanh noi dung so dã duoc tien hành. Ket qua dat duoc là nhà doanh nghiep kinh doanh noi dung so dã dong ý thu tien cho các lan tai xuong (download) ban nhac voi nhung nguoi su dung Internet. Tuy nhiên, ket qua thu duoc van còn khá han che. Ve co ban, VCPMC moi chi thu duoc tien tu nhac chuông, nhac cho voi ty le 35% trong tong so thu nam 2013.


Ban quyen van hoc, phi hu cau và ngôn ngu: Chua thuc su là cuoc chien


Trên mang Internet hien dang ton tai khá nhieu website dang tai các tác pham van hoc và phi hu cau. Dien hình có the nói den trang vnthuquan.net. Theo bà Doàn Thi Lam Luyen - Tong thu ký Hiep hoi Quyen Sao chép Viet Nam (VIETRRO) thu duoc tien tu các chu website nhu vnthuquan.net là ca mot thuc te không don gian và muon làm duoc thì VIETRRO phai tien hành kien. Cái lý cua nhung trang mang nhu vnthuquan.net là ho chi là trang mang chia se thông tin và viec cap nhat các tác pham lên dó không phai do ho tu làm mà là do các thành viên cua mang tu cap nhat lên de chia se cho các thành viên khác. Có chang, VIETRRO moi chi làm duoc là voi trang mang Vietgle cua Lac Viet do hai bên dã có ký ket hop tác. Theo dó, Lac Viet phai tra tien cho VIETRRO voi các tác pham dã duoc các tác gia uy quyen voi VIETRRO. Truoc mat, so tien mà Lac Viet phai tra cung chua có gì lon và dây là van de còn phai hy vong ve lâu ve dài giua hai bên.


Khi ban quyen noi dung duoc tach bach ro rang
Se là thieu sót neu nhu không de cap den mot san pham là tu dien dien tu cua Lac Viet boi ban quyen phan mem thì rõ ràng là cua Lac Viet nhung ban quyen ve noi dung cua tu dien thì Lac Viet không the nhan là cua ho duoc. Tuy nhiên, vì không có ai dòi và kien ho nên Lac Viet van yên tâm không phai chia se loi nhuan. Moi dây, Lac Viet cùng Microsoft dã thang kien voi mot công ty cua Dài Loan và so tien mà ca hai doanh nghiep này thu duoc lên toi gan 10 ty dong. Theo ông Hà Thân - Tong giám doc Lac Viet muc dích chính cua các vu kien không phai là so tien den bù thiet hai mà muon gióng lên hoi chuông canh báo ve tình trang vi pham ban quyen phan mem tràn lan hien nay. Dieu này se làm cho các doanh nghiep và nguoi tiêu dùng phai có ý thuc tôn trong ban quyen hon. Ông cung cho biet, ve lâu dài Lac Viet se tiep tuc theo duoi viec chong vi pham ban quyen bang hình thuc tuyen truyen và khuyen khích nguoi tiêu dùng su dung phan mem có ban quyen. Trong truong hop can thiet, Lac Viet se tiep tuc khieu kien voi các doi tuong su dung trái phép.


Có mot câu hoi o dây phai dat ra là vì sao không có ai kien de dòi ban quyen noi dung tu dien. TS Duong Ky Duc - Tong thu ký Hoi Ngôn ngu hoc Viet Nam cho biet, trên thi truong xuat ban sách in, nan "dao van" duong nhu de thay nhat là voi các san pham tu dien và tham chí nguoi ta "dao" ca voi nhung cho còn chua dúng cua tác gia truoc dó. Do vay, viec không rõ xuat xu ve noi dung cua các loai tu dien dien tu cung là chuyen het suc bình thuong.


Dau vay, câu hoi ve nguon goc noi dung voi các loai tu dien dien tu cung là dieu không the không dat ra voi các doanh nghiep phan mem mà Lac Viet là tiêu bieu. Và cung không the nói rang, mot khi không có ai kien ho ve ban quyen noi dung thì cu viec vô tu tiep tuc dua ra thi truong các san pham tu dien dien tu nhu vay. Chính vì the, du luan dã và se phai cho câu tra loi chính thuc tu phía các doanh nghiep phan mem dang là chu so huu cua các loai tu dien dien tu. Bat luan có bi vi pham ban quyen phan mem nhu the nào thì ho cung phai có trách nhiem ve tác quyen voi các noi dung cua tu dien dã duoc cap nhat trong san pham dó.


Khi bản quyền nội dung được tách bạch rõ ràng

Theo Luật CNTT năm 2007, bản quyền nội dung được tách biệt khỏi bản quyền phần mềm. Doanh nghiệp phần mềm và nội dung số phải chia sẻ lợi nhuận của mình với chủ sở hữu của nội dung. Quá trình này ở Việt Nam đã diễn ra không mấy êm ả.
Giới thiệu cho bạn bè
  • gplus
  • pinterest

Bình luận

Đăng bình luận

Đánh giá